• Poems

    ਜੇ ਤੂੰ ਨਾ ਹੁੰਦਾ

    ਰੱਬਾ, ਜੇ ਕਰ ਤੂੰ ਨਾ ਹੁੰਦਾਵਿੱਚ ਦੁਨੀਆ, ਅੱਜ ਮੈਂ ਨਾ ਹੁੰਦਾ। ਸਤਿਗੁਰ ਦਾਤੇ, ਖੇਲ ਰਚਾਇਆਸਾਨੂੰ ਜੋ, ਨਾ ਖੇਡਣਾ ਆਇਆ। ਕੋਚ, ਫਿਰ ਦਾਤੇ ਇੱਕ ਘਲਾਇਆਗੁਰੂ ਨਾਨਕ, ਜੋ ਆਖ ਸੁਣਾਇਆ। ਖੇਡਣ ਦੇ, ਉਸ ਨਿਯਮ ਬਣਾਏਜੋ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਚ, ਦਰਜ ਕਰਾਏ। ਜੋ ਕਿ ਅਸੀਂ, ਨਹੀਂ ਪੜ੍ਹ ਪਾਏਪੜ੍ਹ ਕੇ ਵੀ, ਅਸੀ ਸਮਝ ਨਾ ਪਾਏ। ਜੇ ਸਮਝ ਵੀ ਲਏ, ਨਾ ਅਮਲ ਕਮਾਇਆ ਦੁਬਿਧਾ ਵਿੱਚ, ਸਭ ਜਨਮ ਗਵਾਇਆ। ਕਿੱਥੋਂ ਆਇਆ ਕੋਈ ਨਾ ਜਾਣੇਤੇ ਕਿੱਥੇ ਜਾਣਾ ਕੋਈ ਨਾ ਜਾਣੇ। ਰਹਿਣਾ ਕਿੱਥੇ, ਗੁਰਬਾਣੀ ਦੱਸਦੀਬਿਨ ਗੁਰਬਾਣੀ, ਮਾਇਆ ਹੱਸਦੀ। ਹਵਾ ਨਾ ਹੁੰਦੀ, ਨਾ ਬਣਦਾ ਪਾਣੀ ਮੱਛੀ, ਮਰ ਜਾਂਦੀ ਬਿਨ ਪਾਣੀ। ਜਿਉਂ ਮੱਛੀ ਦਾ ਜੀਵਨ, ਪਾਣੀਤਿਉਂ ਸਿੱਖ ਦਾ ਜੀਵਨ, ਹੈ ਗੁਰਬਾਣੀ। ਮੈਂ ਮੇਰੀ, ਉਹਦੀ ਕੱਢਦੀ ਬਾਣੀਜਿਸ ਨੇ, ਇਸ ਦੀ ਰਮਜ਼ ਪਛਾਣੀ।…

  • Poems

    ਸੱਚੇ ਗੁਰੂ ਦਾ ਸੱਚਾ ਕਹਿਣਾ

    ਰਚਨਾ ਜੱਗ ਦੀ ਝੂਠੀ ਹੈ, ਪਰ ਪ੍ਰਭ ਜੋ ਰਚਿਆ ਸੱਚਾ ਰਹਿਣਾਸੱਚੇ ਗੁਰੂ ਦਾ ਸੱਚਾ ਕਹਿਣਾ, ਅੱਜ ਮੰਨ ਤੇ ਭਾਵੇਂ ਕੱਲ ਮੰਨੀ। ਦੁਨੀਆਦਾਰੀ ਵਿੱਚ ਜੇ ਰਹਿਣਾ, ਕਰਜ਼ਾ ਸਿਰ ਤੋਂ ਨਹੀ ਫਿਰ ਲਹਿਣਾਸੱਚੇ ਗੁਰੂ ਦਾ ਸੱਚਾ ਕਹਿਣਾ, ਅੱਜ ਮੰਨ ਤੇ ਭਾਵੇਂ ਕੱਲ ਮੰਨੀ। ਬਾਬੇ ਨਾਨਕ ਦਾ ਸੱਚ ਹੈ ਕਹਿਣਾ, ਹੁਕਮ ਰਜਾਈ ਹੋ ਕੇ ਰਹਿਣਾ। ਸੱਚੇ ਗੁਰੂ ਦਾ ਸੱਚਾ ਕਹਿਣਾ, ਅੱਜ ਮੰਨ ਤੇ ਭਾਵੇਂ ਕੱਲ ਮੰਨੀ। ਝੂਠੀ ਸ਼ੋਹਰਤ ਜਗਤ ਤਮਾਸ਼ਾ, ਛੱਡਣਾ ਪਏਗਾ ਫੋਕਾ ਹਾਸਾਸੱਚੇ ਗੁਰੂ ਦਾ ਸੱਚਾ ਕਹਿਣਾ, ਅੱਜ ਮੰਨ ਤੇ ਭਾਵੇਂ ਕੱਲ ਮੰਨੀ। ਧੀਆਂ ਪੁੱਤਰ ਸਭ ਸਾਕ ਸਬੰਧੀ, ਲਾਲਚ ਦੇ ਵਿੱਚ ਸਭ ਨੇ ਗੰਢੀਸੱਚੇ ਗੁਰੂ ਦਾ ਸੱਚਾ ਕਹਿਣਾ, ਅੱਜ ਮੰਨ ਤੇ ਭਾਵੇਂ ਕੱਲ ਮੰਨੀ। ਬਾਬੇ ਨਾਨਕ ਦਾ ਸੱਚਾ ਕਹਿਣਾ, ਕੋਈ ਨਹੀ ਰਹਿਆ…

  • Poems

    ਬਾਬੇ ਨਾਨਕ ਦਾ ਬੂਟਾ

    ਬਾਬੇ ਨਾਨਕ ਬੂਟਾ ਲਾਇਆ ਏ, ਜੋ ਰੱਬ ਦੇ ਮੰਨ ਨੂੰ ਭਾਇਆ ਏ। ਸਰਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਜੱਚਿਆ ਏ , ਤਾਂ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬਹੁ ਕੱਟਿਆ ਏ। ਜਿਉਂ ਜਿਉਂ ਜਾਲਮ ਕੱਟਦਾ ਏ, ਤਿਉਂ ਤਿਉਂ ਹੀ ਇਹ ਪੱਕਦਾ ਏ। ਜੇ ਫਲ ਇਸਦੇ ਬਹੁ ਮਿੱਠੇ ਨੇ, ਤਾਂ ਇਹਦੇ ਕੰਢੇ ਵੀ ਬਹੁ ਤਿੱਖੇ ਨੇ। ਛਾਂ ਇਸ ਦੀ ਬਹੁਤੀ ਗਾਹੜੀ ਏ, ਰਜਵਾੜਿਆਂ ਲਈ ਜੋ ਮਾੜੀ ਏ। ਜਿਸ ਪੀਂਘ ਇਸ ਤੇ ਪਾਈ ਹੈ, ਜਿੰਦੜੀ ਉਸ ਨੇ ਘੋਲ ਘੁਮਾਈ ਏ। ਜਾਲਮ ਨੇ ਜ਼ੋਰ ਵਿਖਾਇਆ ਜਦ, ਸਿੰਘਾਂ ਨੇ ਮਜ਼ਾ ਚਖਾਇਆ ਤਦ। ਇਹ ਵਧਦਾ ਫੁੱਲਦਾ ਜਾ ਰਿਹੈ, ਵਿੱਚ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਪੂਰਾ ਛਾਹ ਰਿਹੈ। ਇਹ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਦੀ ਖੇਤੀ ਏ, ਨਹੀ ਭੰਗ ਦੇ ਭਾਅ ਉਸ ਵੇਚੀ ਏ। ਇਸ ਅੱਗੇ ਜੋ ਵੀ…

  • Gurmat vichaar

    ਪ੍ਰੇਤ ਭੂਤ ਸਭਿ ਦੂਜੈ ਲਾਏ

    ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਭੂਤ ਪ੍ਰੇਤ ਦੇ ਨਾਮ ਉੱਪਰ ਬਹੁਤ ਭੰਭਲਭੂਸੇ ਪਏ ਹੋਏ ਹਨ। ਜਦ ਅਸੀ ਛੋਟੇ ਹੁੰਦੇ ਸੀ ਤਾਂ ਸਾਡੀਆਂ ਮਾਤਾਵਾਂ ਵੀ ਸਾਨੂੰ ਭੂਤ ਪ੍ਰੇਤ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਡਰਾਇਆ ਕਰਦੀਆਂ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਹਿਣਾ ਮੜ੍ਹੀਆਂ ਵੱਲ ਰਾਤ ਨੂੰ ਅਤੇ ਸਿਖਰ ਦੁਪਹਿਰੇ ਨਹੀਂ ਜਾਣਾ ਇਸ ਸਮੇਂ ਇੱਥੇ ਭੂਤਾਂ ਦਾ ਵਾਸਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਜਦ ਗੁਰਬਾਣੀ ਸਮਝ ਕੇ ਪੜ੍ਹਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਤਾਂ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਕਿ ਭੂਤ ਪ੍ਰੇਤ ਅੱਖਰ ਗੁਰਬਾਣੀ ਅੰਦਰ ਕਈ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਆਏ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ ਪਦਾਰਥ ਲਈ, ਮਰੇ ਮਨੁੱਖ ਲਈ, ਕਾਮ ਕ੍ਰੋਧ ਲੋਭ ਮੋਹ ਹੰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰਸਤ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਵੀ ਆਏ ਹਨ। ਗੁਰਬਾਣੀ ਅਨੁਸਾਰ ਇੱਕ ਦੋ ਨਹੀ ਕਰੋੜਾਂ ਹੀ ਭੂਤ, ਪ੍ਰੇਤ ਆਦਿ ਹਨ। ਪ੍ਰਭੂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਭਨਾ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੈ ਪਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਭਨਾ…

  • Gurmat vichaar

    ਛੋਡਹਿ ਅੰਨੁ

    ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕਈ ਕਿਸਮ ਦੇ ਵਰਤ ਔਰਤ ਜਾਤੀ ਵੱਲੋਂ ਵੱਖ ਵੱਖ ਸਮੇਂ ਅਤੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਧਰਮ ਦੀ ਆਂਢ ਵਿੱਚ ਰੱਖੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਗੁਰੂਆਂ ਅਤੇ ਭਗਤਾਂ ਨੇ ਪਾਖੰਡ ਦਾ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਪਰ ਅਫਸੋਸ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਨਕਾਰਿਆ ਹੈ ਉਸੇ ਨੂੰ ਮੰਨਣ ਵਾਲੀਆਂ ਬੀਬੀਆਂ ਵੀ ਅੱਜ ਇਸ ਭਰਮ ਜਾਲ ਵਿੱਚ ਫਸੀਆਂ ਫਿਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਇਕ ਅਨ-ਪੜ੍ਹਤਾ; ਦੂਜਾ ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਹੋਰ ਹੋਰ ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤਿਆਂ ਮੜ੍ਹੀ-ਮਸਾਣਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਤੇ ਕਈ ਕਿਸਮ ਦੇ ਵਰਤਾਂ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਇਸਤ੍ਰੀ-ਜਾਤੀ ਨੂੰ ਨਕਾਰਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੋਇਆ ਹੈ।ਕੱਤਕ ਦੇ ਮਹੀਨੇ ਸੀਤਲਾ ਦੇਵੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਲਈ ਅਹੋਈ ਦਾ ਵਰਤ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਦੇਵੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਖ਼ਾਸ ਖ਼ਾਸ…

  • Gurmat vichaar

    ਮਾਰੀ ਮਰਉ ਕੁਸੰਗ

    ਗਰਮੀ ਦਾ ਮੌਸਮ ਸੀ। ਕਬੀਰ ਸਾਹਿਬ ਦਰੱਖਤ ਦੇ ਥੱਲੇ ਬੈਠੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਥੋੜੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਹੀ ਇੱਕ ਬੇਰੀ ਦਾ ਦਰੱਖਤ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਕੇਲੇ ਦਾ ਬੂਟਾ ਵੀ ਸੀ। ਹਵਾ ਦਾ ਇੱਕ ਤੇਜ਼ ਬੁੱਲਾ ਆਇਆ। ਕਬੀਰ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਧਿਆਨ ਅਚਾਨਕ ਉਸ ਬੇਰੀ ਦੇ ਦਰੱਖਤ ਅਤੇ ਕੇਲੇ ਵੱਲ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਕਬੀਰ ਸਾਹਿਬ ਕੀ ਦੇਖਦੇ ਹਨ ਕਿ ਹਵਾ ਦੇ ਚੱਲਣ ਕਰਕੇ ਬੇਰੀ ਦਾ ਦਰੱਖਤ ਤਾਂ ਝੂਮ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕੇਲੇ ਨੂੰ ਅਪਣੇ ਕੰਢਿਆਂ ਨਾਲ ਚੀਰੀ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਕਬੀਰ ਸਾਹਿਬ ਅਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਇਸ ਤੋਂ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇਣ ਲੱਗੇ, ਹੇ ਕਬੀਰ! ਜੇ ਤੂੰ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤਿ-ਸਾਲਾਹ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ, ਤਾਂ ਸੁਤੇ ਹੀ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਸਾਥ ਕਰੇਂਗਾ ਜੋ ਪ੍ਰਭੂ ਨਾਲੋਂ ਟੁੱਟੇ ਹੋਏ ਹਨ;…

  • Poems

    ਨਵਾਂ ਸਾਲ ੨੦੨੫

    ਸਾਲ ੨੦੨੪ ਬੀਤ ਗਿਆ ਤੇ ਬੀਤ ੨੫ ਵੀ ਜਾਣਾ ਏਭਲਾ ਸੋਚ ਕਿ ਵੇਖ ਕੀ ਖੱਟਿਆ ਤੇ ਕੀ ਕਮਾਉਣਾ ਏ। ਬੀਤੇ ਤੋਂ ਸਿੱਖ ਕੇ ਕੁਝ, ਨਵੇਂ ਸਾਲ ਲਈ ਸੋਚ ਹੁਣਛੱਡ ਵਾਧੂ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਕੁਝ ਕਰਣ ਲਈ ਸੋਚ ਹੁਣ। ਅੱਗੇ ਚਿਤਵਨ ਨਾਲ ਨਹੀ, ਉੱਦਮ ਨਾਲ ਵਧਿਆ ਜਾਣੈਚਿੰਤਾ ਰੋਟੀ ਦੀ ਛੱਡ, ਸੋਚ ਨਾਨਕ ਦੀ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਅਪਨਾਉਣੈ? ਕਿਰਤ ਧਰਮ ਦੀ ਕਰਕੇ ਵੰਡ ਛੱਕਣਾ ਸਿੱਖ ਲੈ ਨਾਮ ਜਪ ਕੇ ਹੋਰਨਾ ਨੂੰ ਜਪਾਉਣਾ ਤੂੰ ਸਿੱਖ ਲੈ। ਸੁਪਨੇ ਸਮਾਜ ਨੂੰ ਸਵਰਗ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਜੇ ਲੈਂਦਾ ਏਕਿਉਂ ਫਿਰ ਖੁਦ ਨੂੰ ਸਮਝਾਉਣ ਤੋਂ ਕੰਨੀ ਕਤਰਾਉਂਦਾ ਏ। ਨਸ਼ਾ ਕਰਨਾ ਜੇ ਚਾਹੁੰਦੈ ਤਾਂ ਨਸ਼ਾ ਨਾਮ ਦਾ ਕਮਾ ਲੈਇਹ ਨਸ਼ਾ ਅਪਣਾ ਕੇ ਬਾਕੀਆਂ ਤੋਂ ਖਹਿੜਾ ਛੁਡਾ ਲੈ। ਠੱਗੀ ਵੱਗੀ ਦਾ ਮਾਲ…

  • Poems

    ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦਾ ਸੰਦੇਸ਼

    ਨਾਨਕ ਆਇਆ ਸੰਦੇਸ਼ ਲਿਆਇਆ, ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਇੱਕ ਰਾਹ ਦਿਖਾਇਆ। ਨਾਨਕ ਆਇਆ ਸੰਦੇਸ਼ ਲਿਆਇਆ, ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਇੱਕ ਰਾਹ ਦਿਖਾਇਆ। ਕਿਰਤ ਕਰਨ ਤੇ ਵੰਡ ਛੱਕਣ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਸੀ ਉਸ ਖੁਦ ਅਪਣਾਇਆਨਾਮ ਜਪਣ ਦਾ ਪੰਥ ਅਪਣਾ ਕੇ ਦੁਨੀਆ ਤਾਈਂ ਇਹ ਪੰਥ ਦਿਖਾਇਆ। ਮਲਕ ਭਾਗੋ ਦੀ ਪੂਰੀ ਛੱਡ ਕੇ ਲਾਲੋ ਦਾ ਕੋਧਰਾ ਅਪਣਾਇਆਫਿਰ ਮਲਕ ਨੂੰ ਵੀ ਸਮਝਾ ਕੇ ਸਿੱਧੇ ਰਸਤੇ ਸੀ ਉਸ ਪਾਇਆ। ਬਾਬਰ ਨੂੰ ਸੀ ਜਾਬਰ ਕਹਿਆ, ਜ਼ਰ੍ਹਾ ਨਾ ਸੀ ਉਸ ਤੋਂ ਘਬਰਾਇਆਏਤੀ ਮਾਰ ਪਈ ਕੁਰਲਾਣੈ ਤੈ ਕੀ ਦਰਦ ਨ ਆਖ ਸੁਣਾਇਆ। ਸੁਲਤਾਨ ਪੁਰ ਦੀ ਵੇਈਂ ਨਦੀ ਚੋ ਬਾਬਾ ਨਾਨਕ ਬਾਹਰ ਸੀ ਆਇਆਨ ਹਮ ਹਿੰਦੂ ਨ ਮੁਸਲਮਾਨ, ਇਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸੀ ਇੱਕ ਨਾਅਰਾ ਲਾਇਆ। ਮੱਕੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਬਾਬੇ ਨਾਨਕ, ਸੰਦੇਸ਼ ਇੱਕ ਸੀ ਵੱਖ ਸੁਣਾਇਆਅੱਲਾ…

  • Gurmat vichaar

    ਆਪਿ ਕਰਾਏ ਕਰਤਾ

    ਗੁਰੂ ਅਮਰਦਾਸ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੇ ਦਰਬਾਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਾਰ ਕੋਈ ਧਨਾਢ ਅਤੇ ਅਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸਿਆਣਾ ਸਮਝਣ ਵਾਲਾ ਵਿਅਕਤੀ ਆਇਆ। ਉਹ ਸੱਜਣ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਪਣੀਆਂ ਹੀ ਸਿਫ਼ਤਾਂ ਦੇ ਪੁਲ ਬੰਨੀ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਉਸ ਨੂੰ ਸੁਣ ਰਹੇ ਸਨ। ਉਹ ਕਹਿਣ ਲੱਗਾ ਪਾਤਸ਼ਾਹ ਬੜੀ ਕ੍ਰਿਪਾ ਹੈ ਦਾਤੇ ਨੇ ਬਹੁਤ ਸੋਹਣਾ ਤੰਦਰੁਸਤ ਸਰੀਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਬਹੁਤ ਮਿਹਨਤੀ ਕੀਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕਰੀਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਮਿਹਨਤ ਦਾ ਸਦਕਾ ਹੀ ਰੱਬ ਨੇ ਭਾਗ ਲਾਇਆ ਹੈ। ਸਾਰਾ ਕੰਮ ਕਾਜ ਖੁਦ ਹੀ ਸੰਭਾਲ਼ੀਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਹੀ ਕਾਮਯਾਬ ਹੋਏ ਹਾਂ। ਜਦ ਉਹ ਚੁੱਪ ਕੀਤਾ ਤਾਂ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਸਮਝਾਇਆ ਭਾਈ ਇਹ ਸਭ ਦਾਤਾਂ ਅਤੇ ਇਹ ਸੋਹਣਾ ਸਰੀਰ ਉਸ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ…

  • Gurmat vichaar

    ਜਿਤੁ ਖਾਧੈ ਤੇਰੇ ਜਾਹਿ ਵਿਕਾਰ

    ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਪਾਤਸ਼ਾਹ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਸਿੱਖ ਨੇ ਪੁਛਿਆ, ਕੀ ਹਵਨ ਕਰਵਾਉਣ ਨਾਲ ਬੰਦਾ ਅਮੀਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਉਸ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਸਾਡੇ ਕਿਸੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਨੇ ਹਵਨ ਕਰਵਾਉਣਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਨੂੰ ਵੀ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਉਹ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਪੰਡਤ ਜੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਹਵਨ ਕਰਾਉਣ ਨਾਲੇ ਸਾਰੇ ਦੁੱਖ ਕਲੇਸ਼ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਸੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਭਰ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਬੜੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਭਰਮਾਂ ਦਾ ਖੁਲਾਸਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ ਕਿ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਦੁੱਖ ਕਲੇਸ਼ ਤਾਂ ਇਨਸਾਨੀ ਦੁਨੀਆ ਲਈ ਜ਼ਹਿਰ ਹਨ। ਜੇ ਇਸ ਜ਼ਹਿਰ ਦਾ ਕੁਸ਼ਤਾ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਲਈ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੇ ਨਾਮ ਨੂੰ ਜੜੀਆਂ ਬੂਟੀਆਂ ਆਦਿ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਵਰਤ ਕੇ, ਕੁਸ਼ਤੇ ਨੂੰ ਬਰੀਕ ਕਰਨ ਲਈ ਸੰਤੋਖ ਦੀ…